Những cách khám rối loạn tiền đình phổ biến nhất hiện nay

Có hai cách khám rối loạn tiền đình chính, bao gồm: khám lâm sàng dựa trên các triệu chứng, tiền sử bệnh lý và bằng xét nghiệm, chụp hình ảnh… cận lâm sàng. Dựa vào kết quả đó, bác sĩ sẽ đưa ra chẩn đoán chính xác và phương pháp điều trị phù hợp nhất.

1/ Cách khám rối loạn tiền đình lâm sàng

1.1 Dựa trên triệu chứng chóng mặt

Chóng mặt là triệu chứng phổ biến nhất của rối loạn tiền đình. Bệnh nhân thường xuyên cảm giác bị dịch chuyển, hoặc lắc lư thân mình, cơ thể bay bổng lên, rớt xuống hoặc cảm giác mất thăng bằng, chóng mặt, choáng váng, chính bản thân bệnh nhân xoay tròn so với những vật xung quanh.

Một số dấu hiệu đi kèm:

  • Sợ hãi
  • Khó chịu
  • Té ngã, rối loạn dáng đi, không thể tự đứng dậy
  • Buồn nôn, ói mửa 
  • Da tái xanh, vã mồ hôi, giảm nhịp tim

1.2 Dựa trên triệu chứng rung giật nhãn cầu

Rối loạn tiền đình có thể khiến nhãn cầu rung giật, đánh theo nhịp, bao gồm sự nối tiếp nhau giữa hai pha: Pha chậm đưa nhãn cầu sang một phía (do tác động của hệ tiền đình) và pha nhanh đưa nhãn cầu theo chiều ngược lại, đưa mắt về vị trí nghỉ ngơi (do tác động của chất lưới cầu não).

Rung nhãn cầu nhiều hướng khác nhau như: rung giật nhãn cầu ngang, dọc hoặc xoay tròn và với các mức độ:

  • Độ I: Rung giật nhãn cầu có chiều đánh cùng chiều với phía mà mắt liếc sang bên đó.
  • Độ II: Rung giật nhãn cầu xuất hiện cả khi mắt ở đường giữa.
  • Độ III: Rung giật nhãn cầu đánh sang chiều ngược lại với phía mà mắt liếc sang.

1.3 Dựa trên triệu chứng rối loạn thăng bằng

  • Dấu Romberg: Trong quá trình đi đứng hai chân khép lại, người bệnh nghiêng về một bên. Một số trường hợp nghiêng ra phía trước, phía sau và  tăng lên khi bệnh nhân nhắm mắt. Trường hợp nặng có thể bị té ngã, không thể đứng và đi được.
  • Đi bộ: Đi bộ trên 1 điểm trong 1 phút và hai tay đưa thẳng ra trước với đầu gối chân co lên phải đưa lên cao. Với người có tổn thương tiền đình, sẽ khởi đầu quay trục của mình theo một hướng đặc biệt, quay hơn 45 độ trong 50 bước.
  • Giơ thẳng hai tay: Nếu bị tiền đình ngoại biên, ở tư thế đứng thẳng, hai mắt nhắm, hai tay đưa thẳng ra trước, có sự di lệch chậm trên mặt phẳng ngang theo hướng bên tiền đình.
  • Nghiệm pháp past pointing: Cách khám rối loạn tiền đình này rất đơn giản, giơ thẳng hai tay ra trước, ngón trỏ chạm vào ngón trỏ của người khám và nhắm mắt, đưa tay lên và hạ xuống chạm vào tay người. Nếu bị rối loạn tiền đình, hai ngón trỏ không chạm tay người khám mà bị di lệch sang một bên.

1.4 Nghiệm pháp nhiệt

Cách khám rối loạn tiền đình bằng nghiệm pháp nhiệt có tác dụng đánh giá được hoạt động của từng cơ quan tiền đình riêng biệt.

Bác sĩ địa chỉ khám rối loạn tiền đình cho bệnh nhân nằm ngửa đầu nâng cao ở góc 30 độ, giữ ống bán khuyên bên ở vị trí thẳng đứng. Sau đó bơm vào tai nước lạnh 33 độ hoặc nước nóng 44 độ trong thời gian khoảng 40 giây. Với người bị rối loạn tiền đình một bên sẽ xuất hiện rung giật nhãn cầu chậm, có biên độ yếu và thời gian ngắn hơn so với bên lành.

1.5 Nghiệm pháp ghế quay

Cách khám rối loạn tiền đình này để khảo sát chức năng tiền đình hai bên ở những bệnh nhân bị điếc hoàn toàn. Sau khi cho bệnh nhân trên một ghế quay, đầu cúi ra phía trước một góc 30 độ, bác sĩ chữa bệnh rối loạn tiền đình cho ghế quay 10 vòng trong 20 giây sang bên phải, sau đó ngừng lại, quan sát các phản ứng xuất hiện.

Người bị rối loạn tiền đình sẽ có rung giật nhãn cầu đánh ngang sang trái, khi đứng ngã về bên trái, ngón tay lệch về bên trái.

Ngoài ra, bác sĩ tại phòng khám chữa rối loạn tiền đình còn phải khám thêm về thần kinh, nhằm phát hiện kịp thời những tổn thương dây VIII thính lực, dây VII, dây V, tổn thương tiểu não, và các tổn thương về vận động, cảm giác…

Cách khám rối loạn tiền đình cận lâm sàng

Sau khi khám lâm sàng qua các dấu hiệu bệnh lý, bệnh nhân được bác sĩ chỉ định thực hiện các phương pháp sau:

  • Điện ký rung giật nhãn cầu (ENG):  Xét nghiệm điện và sử dụng các điện cực nhỏ đặt lên vùng da xung quanh mắt, để nhằm đo chuyển động của mắt. Qua đó  đánh giá các dấu hiệu của rối loạn chức năng tiền đình hay các vấn đề về thần kinh.
  • Xét nghiệm xoay vòng: Sử dụng kính video hoặc các điện cực,để theo dõi chuyển động của mắt khi đầu di chuyển. Từ kết quả của cách khám rối loạn tiền đình này bác sĩ sẽ đưa ra chẩn đoán chính xác hơn.
  • Đo âm ốc tai (OAE): Cho biết  các tế bào lông chuyển trong ốc tai làm việc như thế nào.
  • MRI: Cách khám rối loạn tiền đình có tác dụng phát hiện các khối u, tai biến và sự bất thường về mô mềm khác mà có thể gây các triệu chứng choáng váng, mất thăng bằng…

Trên đây là các cách khám rối loạn tiền đình. Để được thăm khám và điều trị hiệu quả, hãy liên hệ ngay phòng khám Winmedic!

Phòng khám chuyên khoa vật lý trị liệu – Phục hồi chức năng Winmedic

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *